Vitundin er ekki í ferli – manneskjan er það

Í síðasta pistli skrifaði ég um muninn á næmni og andlegri vakningu.

Mig langar að halda aðeins áfram á þeirri braut og fara yfir annað sem varð mér smám saman ljóst: muninn á vitundinni sjálfri, manneskjunni, og sjálfsmyndinni sem manneskjan viðheldur.

Þegar talað er um andlega vakningu er oft gefið í skyn að maður sé að þroskast, verða meiri, hærri eða skýrari útgáfa af sjálfum sér. Að maður sé í einhvers konar stighækkandi ferli þar sem allt á að verða betra.

En það sem ég fór að sjá, ekki sem hugmynd heldur sem lifuð reynsla, er að það sem vaknar er ekki manneskjan. Það er vitundin sem áttar sig á sjálfri sér.

Sú vitund er ekki í ferli. Hún breytist ekki. Hún þroskast ekki. Hún verður ekki „meiri“. Hún var þegar til staðar áður en ég fór á eitt einasta námskeið, áður en ég hugleiddi, áður en ég lærði reiki eða sjamanisma, áður en ég fór að skilgreina mig sem andlega manneskju.

Hún bara … er.

Það sem er hins vegar í ferli er manneskjan. Ég sem manneskja held áfram að vinna í sjálfri mér, ég eldist og geng í gegnum líkamlegar breytingar, ég er stundum sjálfsörugg, stundum viðkvæm, ég geri mistök og mér gengur vel. Sambönd mín, áhugasvið og sýn mín á sjálfa mig breytast eftir því sem lífi mínu vindur fram.

Það sem breytist líka – oftast mest – er sjálfsmyndin. Sjálfsmyndin er hugmyndin sem ég hef um sjálfa mig. Hver ég tel mig vera. Hvað ég tel mig geta. Hvað ég tel mig eiga að vera.

Síðustu fimmtán hefur það að vera „andleg manneskja“ verið hluti af minni sjálfsmynd. Að vera í andlegum málefnum gaf mér samhengi og orð yfir upplifanir sem ég skildi ekki. Sú sjálfsmynd eða sú skilgreining var ekki röng, hún var einfaldlega tímabundin mynd af mér.

Eftir vakningu hættir ferlið ekki. Lífið heldur áfram að hreyfast. Manneskjan heldur áfram að læra, detta og standa upp aftur. Munurinn er sá að maður sér skýrar að það sem er á hreyfingu er lífið sjálft, sem og sjálfsmynd manns, en ekki kjarni þess sem maður er.

Þegar það sést, verður léttara að sleppa tökunum. Ég þarf ekki lengur að halda uppi ákveðinni sjálfsmynd til að réttlæta mig. Ég þarf ekki að vera „andleg“. Ég þarf ekki að að verða eitthvað eða komast á einhvern ákveðinn stað. Ég þarf ekki að vera fullkomnari útgáfa af sjálfri mér.

Það sem ég var að leita að í öllum þessum andlegu iðkunum, án þess að gera mér endilega grein fyrir því, var skilningur á því hvað ég væri. Þegar sá skilningur kom, þá varð sú breyting á, að ég get gert hvað sem er við líf mitt héðan í frá.

Ég get haldið áfram að hugleiða eða ekki. Ég get unnið með orkustöðvar eða ekki. Ég get haft áhuga á englum, táknum, dulrænni reynslu eða einfaldlega haft áhuga á göngutúrum, bókum og samskiptum.

Þetta eru allt valkostir sem tilheyra manneskjunni, en þetta er ekki vakningin sjálf. Vakningin er ekki hlutverk, hún er ekki ný sjálfsmynd, hún er ekki eitthvað sem maður þarf að viðhalda.

Hún er einfaldlega vitneskjan um það sem er þegar allar sjálfsmyndir koma og fara. Þegar þessu er ekki ruglað saman – vitundinni sem er stöðug, manneskjunni sem er í ferli og sjálfsmyndinni sem mótast og breytist – þá minnkar pressan.

Maður má vera bæði vitundin sem er kyrr og manneskjan sem er á hreyfingu. Það er það sem ég er að læra að sættast við núna.